Oops! It appears that you have disabled your Javascript. In order for you to see this page as it is meant to appear, we ask that you please re-enable your Javascript!

Դարաշրջանով սրբացած ստեղծագործական կյանք

Posted on Հկտ 1, 2015 in Uncategorized

Ժողովրդական նկարիչ, պետական մրցանակի դափնեկիր, Մ.Մաշտոցի շքանշանակիր, պրոֆեսոր Էդուարդ Իսաբեկյանը արժանացավ Երևանի պատվավոր քաղաքացու կոչման:

Նա աչքի է ընկնում թեմաների և գեղանկարչական խնդիրների ընտրման մասշտաբայնությամբ: Է. Իսաբեկյանը բազմաժանր ստեղծագործող է: Նրա վրձնի արտահայտչական գույներով աչքի են ընկնում ինչպես քնարական բովանդակությամբ փոքր կոմպոզիցիաները, այնպես էլ բարդ սյուժետային կտավները:

Դեռևս 1930-ական թվականների վերջին և 1940-ականների սկզբին Է. Իսաբեկյանը ուշադրության է արժանանում կյանքի ընկալման խորությամբ, լայնաշունչ ռոմանտիկայով, խիզախ, որոնող նկարագրով: Մինչպատերազմյան շրջանում Է. Իսաբեկյանը հրապուրված էր ֆրանսիացի ռոմանտիկների արվեստով, որոնցից առավել հոգեհարազատը Ժերիկոն և Դելակրուան էին: Այդ իմաստով հատկանշական է «Գնչուհին թութակի հետ» (1940թ) կոմպոզիցիոն դիմանկարը՝ նկարչի ստեղծագործական այս շրջանին բնորոշ գունային պայմանականությամբ ու արտիստիզմով:

Իսաբեկյան նկարչի ձևավորումը ընթանում էր երկրորդ աշխարհամարտի տարիներին: Նա, տոգորված հայրենասիրական պաթոսով, ստեղծեց մնայուն արժեքներ ներկայացնող կտավներ, ինչպես «Մարտ քաղաքի համար», «Դրոշների հանձնումը հայկական դիվիզիային Կերչում» և այլն:

Է. Իսաբեկյանի ստեղծագործական ժառանգությունում կենտրոնական տեղ է գրավում պատմանկարչությունը:

Նրա «Պատասխան Հազկերտին» կտավն աչքի է ընկնում գունագեղությամբ, կերպարների կենսալիությամբ:

Է. Իսաբեկյանն ինչպես այս, այնպես էլ «Դավիթ Բեկ», «Ավարայրի ճակատամարտը», «Սասունցի Դավիթ» կտավներում հիշեցնում է բեմադրիչ ռեժիսյոր, որի հերոսների գործելակերպը դինամիկ է, մարդկանց համախմբող:

Նկարչի ժանրային բնույթի կտավները, ինչպես «Հարսանյաց հանդես», «Լվացք գետափում», աչքի են ընկնում ազգային կոլորիտով, մարդկային փոխհարաբերությունների պարզությամբ ու անմիջականությամբ:

Է. Իսաբեկյանը կերտել է աշխատավոր մարդկանց կերպարների մի ամբողջ թանգարան: Հասարակ մարդիկ, հոգեհարազատ լինելով նկարչին, նույն զգացմունքներն են առաջացնում դիտողի մեջ:

Հայ մշակույթի գործիչներից Է. Իսաբեկյանն առանձնացնում է Ա. Բակունցին, որի պորտրեն գլուխգործոցներից է: Դաժան հալածանքի տարիներին վտանգելով իր կյանքը, Իսաբեկյանն այս կտավը պահպանեց սերունդների համար:

Է.Իսաբեկյանը շուրջ կես դար դասավանդելով գեղարվեստի ինստիտուտում, ստեղծագործական կյանքի ուղի հարթեց նկարիչների մի քանի սերունդների համար: Երկար տարիներ լինելով Ազգային պատկերասրահի տնօրեն՝ Իսաբեկյանը հրապարակային ցուցադրման արտոնություն է տվել շատ նկարիչների գործերի, իսկ սեփական փայլուն աշխատանքների մի մասը գերադասել է պահպանել միայն արվեստանոցում:

Է.Իսաբեկյանի ինքնանկարները, որ ընդգրկում են վաղ երիտասարդությունից մինչև խոր ծերություն, նկարչի ինքնահաստատման, ինքնաճանաչման և ինքնահասունացման յուրատեսակ քննություն են հանրության առջև: Իր բեղուն գործունեությամբ և կախարդական վրձնով Է. Իսաբեկյանը հաստատում է այս իմաստնության կենսունակությունը:

Ս.Հայրապետյան

Պատմական գիտ. Դոկտոր, պրոֆեսոր

Leave a Reply

Ձեր էլ-փոստի հասցեն չի հրապարակվելու։ Պարտադիր դաշտերը նշված են *-ով